İÇİNDEN NEHİR GEÇEN ŞEHİRLER

İÇİNDEN NEHİR GEÇEN ŞEHİRLER

Ayaz bir Ankara akşamında bir kitabın önsözünde okudum, Büyük Yunan tarihçisi Herodot’un Mısır’a yaptığı tek ziyaret sonrası dediği  “Mısır, Nil Nehri’nin bir hediyesidir.” sözünü. Seyhan’a olan tutkumdan mıdır bilmem, içinden nehirler geçen şehirleri hep sevmişimdir.

Nil Nehrini ilk görüşte bilmiştir Herodot. Nehir,  kara Afrika diyenlere inat, en vefalı yâridir bu kıtanın, içinden geçtiği şehirler, ülkeler bilir, suyunun toprak kadar sadık olduğunu. Nehirlere güvenilir mi, nehirler sadık mıdır şehirlerine? Ya Nil Nehri? Kahire’yi ikiye böler suları ama ayırmaz, ayıramaz şehri çünküsadakat,Hz. Musa’nın annesinin,inanıp oğlunu vermesiyle başladı bu nehirde ve hiç gitmedi bu güven. Nil, nehirlerin efendisi,  bir peygamberi koynunda uyutan peri. Belki de bu sebeptendir, Akdeniz’e giden ellerinin heybeti.

Nehirler huzurlu mudur? Barışı ister mi nehirler? Dicle Nehri’nin çocukları bilir bu isteği. Bağdat, Doğu’nun göz bebeği. Dicle’nin iki yakasına kurulu Mezopotamya efsunu. Nehirler duyar şehirlerini, Dicle ve Fırat en çok Bağdat da yaklaşır birbirlerine, bilirler bu şehrin barışa özlemini.

Doğu’nun ışığı vardır, Batı’nın ise görkemi. Batı’nın hikayesi de nehirlerde yüzer.Peki paylaşmayı bilir mi nehirler? Tuna Nehri, bilmeyenlere bu melodiyi anlatır. On dokuz ülke, seksen milyondan fazla insan bilir Tuna Nehri’nin sesini. Paylaşmanın çoğalmasının resmidir Tuna ve Karadeniz’e ulaşır lakin onun gidemediği yerler vardır. Bir olamayıp, bireysel kalanlar…

Batı’nın bireysel nehirleri… Charles Dickens 1859 da yazdığı ‘İki Şehrin Hikayesi’ kitabında Paris ve Londra’yı anlatır. Paris, SeineNehri’ni  ve Londra, Thames Nehri’ni kalbinde taşır. Görkemini sularda taşır bu iki şehir. Lakin pek çok kez olduğu gibi burada da şehirlere yazılmıştır öyküler. Belki 21. yüzyılda da biri çıkar bu iki nehrin hikayesini yazar ve ayaz bir Ankara akşamında onu tesadüfen herhangi biri okur.

Söz etmişken Doğudan ve Batıdan, unutulur mu Doğu’nun ve Batı’nın parmak uçlarında kurulu güzelim Anadolu? Anadolu’nun içinden nehir geçen şehirleri…

‘Dünyada bâkisin, hükmün câridir’ böyle seslenir Ozan Âşık Veysel şiirin de, Anadolu’yu adımlarında taşıyan Kızılırmak Nehrine.

Kızılırmak, Sivas da doğup, bozkırın efendilerinin belinde bir kuşak gibi dolanır, Kayseri’nin, Nevşehir, Kırşehir ve Kırıkkale’nin ayazında belki de en çok O üşür. Ankara, Aksaray, Çankırı ve Çorum’un eteğinden düşüp, Onu en çok ısıtan Samsun da kavuşur sevdası Karadeniz’e. Kim bilir bu yolculukta neler katmıştır suyuna? Kaç elvedayı duymuştur ruhunda? Kızılırmak da sevmiş midir öyleyse en çok hangi şehri sevmiştir? Ayrılırken üzülmüş müdür şehirlerden? Sahi nehirler de üzülür mü ayrılıklara? Deniz midir bir nehrin tek aşkı, başka bir yerde durmayı hiç istemiş midir? Özgür müdür nehirler?…

Bilirmisiniz, efsunludur nehirler, efsaneler vardır kucaklarından nehirlerin, inanışa göre Hz. Musa’nın Kızıldeniz’i asası ile ikiye ayırdığı günden beri ters akarmış Asi nehri. Antakya’nın hoşgörüsünün sebebi Musa’nın asasında mı gizli? Asi den başka bilemez kimse bu suali.

Güneyin mi nehirleri hep büyülü, Amasya’ya gelen şehzadeler bilir Yeşilırmak’ın büyüsünü. Amasya’nın nehir kokar tarihini. Vakanüvisler dalgalara yazmışlardır Amasya da her bir gecenin hecesini.

Seyhan’ın içinde onlarca kez yıkanan bedenim bilir bütün içinden nehir geçen şehirlerin  sihrini. Hiçbir coğrafya dersinde bilmedim Seyhan’ın boyunu, kilosunu. Lakin tenini bilirim-hiçbir sınavda sorulmaz- gökçe ellerinden tuttum kaç sevdayı Seyhan’ın kucağında. İçinden nehir akan şehirlerde yaşayan insanlar bilir bu melodiyi. Deniz değil, gök değil, toprak mavidir diyarlarında. Şehir maviyle büyür, şehrin insanları mavinin sofrasında tadar her nimeti. Ben Seyhan’ın gözlerinde gördüm; sadakati, barışı, paylaşmayı, hüznü, efsunu. Bunlarla yazılan şarkıyı okurum her sabah, tek göğün değil toprağın da mavi olduğu şehirleri duyarım ruhumda Bir ben değil, şehirlerinden nehir geçen tüm  insanlar bilir bu melodiyi.

 

Melek Gökçe ÇİLOĞLU

Fakirane

Fakirane

Fakirane... Herkes için değil, meraklısına
Fakirane

Latest posts by Fakirane (see all)

About author

Fakirane

Fakirane... Herkes için değil, meraklısına

İlgili Makaleler

Bir Cevap Yazın

Arşiv